Regenpijp kiezen, plaatsen en onderhouden

Een regenpijp voert regenwater van het dak via de dakgoot of een dakafvoer naar beneden. Het water gaat bijvoorbeeld naar een ondergrondse afvoer of een plek waar het in de bodem kan trekken. Welke regenpijp je nodig hebt, hangt af van de aansluiting op de dakgoot, de hoeveelheid water die van het dak komt en het materiaal dat je mooi en praktisch vindt.

Een goed passende hemelwaterafvoer helpt voorkomen dat water langs de gevel loopt of zich rond de fundering verzamelt. Ook bij een groen dak is een goede afvoer nodig: wanneer het dak verzadigd raakt, moet overtollig water weg kunnen.

Welke regenpijp past bij jouw dak?

Bij het vervangen van een regenpijp is de bestaande uitloop van de dakgoot een logisch startpunt. Meet de aansluiting op en kies een buis en hulpstukken die daarop passen. Een ronde regenpijp met een diameter van 80 mm is een veelgebruikte maat. Er zijn ook ronde buizen van bijvoorbeeld 60, 70 en 100 mm en vierkante uitvoeringen.

De bestaande maat is niet altijd automatisch de beste keuze. Als de dakgoot bij flinke regen vaak overloopt, kan de afvoer te weinig capaciteit hebben of verstopt zijn. Ook het dakoppervlak, de vorm van het dak en het aantal afvoerpunten spelen mee. Laat bij terugkerende problemen beoordelen of de diameter en het aantal afvoeren geschikt zijn.

Een ronde buis is gebruikelijk, maar een vierkante regenpijp kan mooi aansluiten bij een strakke gevel. Voor beide vormen zijn passende bochten, verbindingen en beugels nodig. Meet bij een vierkante buis de breedte en hoogte van de aansluiting.

Pvc, zink of aluminium: welk materiaal kies je?

Het materiaal bepaalt niet alleen het uiterlijk van de regenpijp. Ook het gewicht, de manier van monteren en de mogelijkheden voor reparatie verschillen.

• Pvc: een lichte kunststof die niet roest en weinig onderhoud vraagt. Pvc is gemakkelijk op maat te zagen en verkrijgbaar in verschillende kleuren. Een nadeel is dat kunststof door zonlicht en veroudering bros kan worden.
• Zink: een metalen afvoer met een rustige, grijze uitstraling. Zink vormt buiten een beschermend laagje en is recyclebaar. Het materiaal vraagt passende verbindingen en kan beschadigd raken door stoten.
• Aluminium: een relatief licht metaal dat vaak met een gekleurde coating verkrijgbaar is. Het past goed bij een moderne gevel. Een beschadigde coating kan zichtbaar blijven, dus zorgvuldig monteren is belangrijk.

Voor een duurzame keuze telt ook of je een bestaande pijp kunt herstellen in plaats van helemaal vervangen. Vervang je de afvoer wel, voer het oude materiaal dan gescheiden af volgens de regels van je gemeente.

Onderdelen van een hemelwaterafvoer

Een regenpijp bestaat meestal uit meer dan een rechte buis. Met de juiste onderdelen sluit je de afvoer aan op de dakgoot en leid je hem langs de gevel naar beneden.

• Bochten: brengen de buis van de uitloop naar de muur of leiden hem om een uitstekende gevelrand.
• Beugels: houden de buis op zijn plaats tegen de gevel.
• Verbindingsmoffen: verbinden twee buisdelen wanneer die niet rechtstreeks in elkaar passen.
• Vergaarbak: vangt water uit een uitloop op en leidt het naar de regenpijp, bijvoorbeeld bij een plat dak.

Voor een zinken buis kan een wrong worden gebruikt: een ring die samen met de beugel voorkomt dat de buis naar beneden zakt. Een bladvanger kan helpen om bladeren uit de verdere afvoer te houden, maar vraagt wel regelmatig schoonmaken.

Een regenpijp plaatsen of vervangen

Werk van boven naar beneden en zorg dat elk onderdeel past bij het gekozen materiaal en de diameter. Een vervanging ziet er in grote lijnen zo uit:

1. Meet de bestaande situatie. Noteer de maat van de dakgootuitloop, de afstand tot de gevel en de plaats van de afvoer onderaan.
2. Kies de onderdelen. Naast rechte buisdelen heb je vaak bochten, beugels en een verbinding voor de onderzijde nodig.
3. Monteer de beugels. Zet ze stevig vast in een geschikte ondergrond en plaats ze zo dat de buis recht langs de gevel loopt.
4. Plaats de buisdelen. Sluit de bovenkant aan op de dakgoot en verbind de delen volgens de montagewijze van het gekozen systeem.
5. Test de afvoer. Laat water door de dakgoot lopen en kijk of het bij de verbindingen lekt en onderaan goed wegloopt.

Werk je op hoogte, gebruik dan een stabiele ladder en laat lastige aansluitingen liever door een vakman uitvoeren. Bij zink kunnen verbindingen per systeem verschillen. Sommige onderdelen worden in elkaar geschoven, terwijl andere aansluitingen vakwerk zoals solderen vragen.

Waar komt het water uit de regenpijp terecht?

Een regenpijp kan uitkomen op een ondergrondse hemelwaterafvoer, die het water verder afvoert. Het water kan ook naar een geschikte plek in de tuin worden geleid, waar het de bodem in trekt. Daarnaast kun je een regenton op de afvoer aansluiten.

Laat een buis niet zomaar vlak naast de gevel in de grond eindigen. Als het water daar blijft staan, kan de grond te nat worden en kan vocht tegen de fundering komen. Een oplossing waarbij water in de bodem trekt, moet voldoende ruimte hebben en passen bij de bodem en de afstand tot het huis.

Of je regenwater op straat of op een openbare afvoer mag laten uitkomen, verschilt per situatie en gemeente. Vraag dit na bij je gemeente voordat je de uitloop verandert. Dat geldt ook wanneer je een bestaande aansluiting op het riool wilt loskoppelen.

Verstoppingen en schade herkennen

Loopt water tijdens een bui over de dakgoot of langs de buitenkant van de buis? Dan kan er een verstopping zitten in de goot, de uitloop of de regenpijp. Bladeren en ander vuil hopen zich vooral op bij bochten en aansluitingen.

Verwijder zichtbaar vuil uit de dakgoot en spoel de afvoer voorzichtig door met water. Een bereikbaar buisdeel kun je zo nodig losmaken om het schoon te maken. Blijft het water staan of zit de verstopping onder de grond, dan kan een ontstoppingsbedrijf de oorzaak opsporen.

Een losse verbinding kun je soms opnieuw passend vastzetten. Bij een beschadigd pvc-deel is vervangen vaak een nette oplossing; gebruik daarvoor een passend buisdeel en de verbindingen die bij het systeem horen. Een gat of scheur in zink vraagt vaak om een vakkundige reparatie of vervanging van het beschadigde stuk. Een tijdelijke reparatietape kan een kleine lekkage overbruggen, maar is geen blijvende oplossing.

Veelgestelde vragen over de regenpijp

Hoe lang gaat een pvc-regenpijp mee?
Een pvc-afvoer kan lang meegaan, maar de levensduur hangt af van de kwaliteit, de blootstelling aan zon en eventuele beschadigingen. Wordt de buis bros, scheurt hij of blijven verbindingen lekken, dan is vervangen verstandig.

Wat is een alternatief voor een regenpijp?
Een regenketting kan water zichtbaar van de dakgoot naar beneden leiden. Die past vooral op een beschutte plek met een geschikte opvang of afvoer eronder. Bij wind en harde regen kan water naast de ketting spatten, waardoor deze minder geschikt is dicht bij een gevel die droog moet blijven.

Kan een regenpijp gewoon de grond in?
De buis kan ondergronds op een afvoersysteem aansluiten, maar het uiteinde zomaar in de grond steken is geen goede afvoer. Het water moet verder kunnen wegstromen of op een geschikte plek in de bodem kunnen trekken.

Hoe vaak moet je een regenpijp schoonmaken?
Kijk regelmatig of water goed wegloopt, vooral nadat bladeren van de bomen zijn gevallen. Hoe vaak schoonmaken nodig is, hangt af van de hoeveelheid blad en vuil rond het dak. Een controle tijdens een flinke regenbui laat snel zien of de afvoer lekt of overloopt.

Begin bij vervanging met het opmeten van de dakgootuitloop en bepaal waar het water onderaan naartoe moet. Zo kies je niet alleen een buis die bij de gevel past, maar ook een regenpijp die het water goed kan afvoeren.